Anlatım bozuklukları

Türkçe ve Dil Bilgisi - Anlatım bozuklukları ...

Cevapla
Anlatım bozuklukları
Önder Adem isimli Üye şimdilik offline konumundadır

Önder Adem(41)

Grafiker / İstanbul

Standart

Anlatım bozuklukları

Alt 03-02-2009 #1
Sponsorlu Bağlantılar

Bu konuyu ayrı bir başlık altında incelemek çok doğru olacak çünkü günlük hayatta en sık rastladığımız hatalar anlatım bozukluğu ile ilgili oluyor.

Peki nedir anlatım bozukluğu? İnsanlar duygu ve düşüncelerini aktarmak için cümleler kurar. Kurulan cümlenin, aktarılmak istenen duygu ve düşünceleri açık ve anlaşılır bir biçimde ifade etmesi gerekir. Aksi halde tam olarak ifade edilememiş bir cümle sonunda "Beni yanlış anladınız" diyeceksinizdir. O zaman doğru anlatmalıyız. Doğru anlatılamayan, gereksiz unsurlar içeren ve yanlış anlaşılmalara sebep olabilecek cümlelere bu durumuna anlatım bozukluğu içeren cümle denir.

Benzetmek gerekirse Cümleyi bir araba farzedin ve tek farının yanmadığını düşünün. Araba gider ama gece sizi tek farınızdan dolayı motosiklet sanabilirlerAnlatım bozuklukları

Şimdi en çok karşılaşılan anlatım bozukluklarına örneklerle bakalım:

Cümlede gereksiz yere kullanılan kelimelerden kaynaklanan anlatım bozuklukları

Bu tip cümlelerde gereksiz olduğu düşünülen sözcük cümleden çıkarıldığında eğer cümlenin anlamı bozulmuyor veya anlatılmak istenen eksik kalmıyorsa sözcük fazla kullanılmış demektir.

-Durup dururken bana yüksek sesle bağırdı.

Bağırmak zaten yüksek sesle olur. "Yüksek sesle" sözü fazla.

-Takriben 10 km. kadar yol aldık.

Takriben kelimesi zaten cümleye "yaklaşık" anlamını katıyor. Kadar kelimesi gereksiz.

-Toplantıya Selim ile birlikte katıldı.

ile edatı cümleye birliktelik anlamı kattığından, birlikte kelimesi gereksiz yere kullanılmıştır.

- Kocası ile karşılıklı bağrıştılar.

İnsan tek başına bağrışamaz, bağırır. "Karşılıklı"kelimesi gereksiz.

- Ailenin kilosu en ağır çocuğuydu.

Ağır kelimesi burada kilonun fazlalığını anlattığından "kilo" kelimesi fazla.


Eş anlamlı kelimelerin aynı cümlede kullanılmasından kaynaklanan anlatım bozuklukları.

- Göstermiş olduğunuz ilgi ve alakanız beni çok mutlu etti.

- Çok ketum ve sessiz bir yapıya sahiptir.

- Adam çok gülünç ve komik bir duruma düştü.

- Bu sıcaklar galiba, sanırım 3 gün daha sürecekmiş.

- Bu malları geri iade edeceğim.

- Bugün çok sevimli, şen ve neşeli gibisin.

Bir kelimenin yerine yanlış anlam verecek şekilde başka bir kelime kullanımından kaynaklanan anlatım bozuklukları.

-Yaptığı operasyonla hastanın yaşamasına sebep oldu.

Sebep olmak deyimi cümleye olumsuz anlamlar verecek şekilde kullanılır. Hastanın yaşaması olumlu bir durumdur. Dolayısıyla "yaşamasına sebep oldu" yerine "yaşamasını sağladı" deyimi kullanılmalıydı.

-Bu maçı kaybetme şansımız kalmadı arkadaşlar.

Burada da tam tersi bir durum var. Yani olumsuzluk bildiren bir cümlede olumlu anlam katan "şans" kelimesi kullanılmış. "Kaybetme ihtimalimiz" doğru deyim olurdu.

- Müzakerelerde milletvekillerinin etken bir rolü vardı.

Etken yerine "etkin" kelimesi kullanılmalıydı.

- Görmeyeli boyun büyümüş.

Boy büyümez, uzar.

- Beceriksiz olmasını annesinin davranışlarına borçludur.

Borçlu olmak olumlu anlam katıyor.

- İşyerine gelen kız bugün çok çekimserdi.

Çekingen olmalıydı.

Birbiriyle çelişen (zıt) ifadelerin kullanılmasından kaynaklanan anlatım bozuklukları.


- Hiç şüphesiz bu maçı İngilizler kazanabilir.

- Herhalde bütün sebzeler çürüdüğü diye tahmin ediyorum.

- Yaklaşık günümüzden tam 150 yıl önce yaşamış.

- Bugün kesinlikle okuldan kaçabilir.

- Bu hastalığın mutlaka bir çaresi olduğunu sanıyorum.



Devam edecek...
Bu mesajdan alıntı yap
Sponsor Links

Grafikerler.net Reklamları

Cicek87 isimli Üye şimdilik offline konumundadır

Cicek87(30)

Desinatör

Standart
Alt 03-02-2009 #2
                             Sponsorlu Bağlantılar
Teşekkürler.
Bu mesajdan alıntı yap
Selim MERCANO isimli Üye şimdilik offline konumundadır

Selim MERCANO(38)

Grafiker / İstanbul

Standart
Alt 03-02-2009 #3
Faydalı bilgiler öndercim
eline sağlık.
Bu mesajdan alıntı yap
émmst isimli Üye şimdilik offline konumundadır

émmst(31)

Grafiker / İstanbul

Standart
Alt 03-02-2009 #4
Anlatım bozukluğu bence en çok kanayan yaramız. Teşekkurler yararlı paylaşım için.
Bu mesajdan alıntı yap
fillix isimli Üye şimdilik offline konumundadır

fillix

Grafiker / Gaziantep

Standart
Alt 03-02-2009 #5
Bilgiler için teşekkürler.
Bu mesajdan alıntı yap
Önder Adem isimli Üye şimdilik offline konumundadır

Önder Adem(41)

Grafiker / İstanbul

Standart
Alt 08-02-2009 #6
Eklerin yanlış kullanımından kaynaklanan anlatım bozuklukları.

- Beni en çok üzen onun kimseye değer vermediğidir. (vermemesidir)

- Sonunda öğrencilerin sınav işlemleri yapmaya başlandı. (yapılmaya)

- Dileğim cevapları doğru yazmak ve sınavı kazanmamdır. (kazanmaktır)

Özne yüklem uyumsuzluğu: Aynı öznenin farklı yüklemlere bağlanması.

Türkçede bazı özneler cümleye olumsuz, bazıları olumlu anlam verir. Öznenin durumuna göre yüklem çekimlenmelidir.

- Kimse soruları cevaplamamış, bütünlemeye kalmış.

Cümlesinde cevaplamamış olanlarla bütünlemeye kalanlar aynı kişiler, fakat cevaplamamış olumsuz, kalmış olumlu bir yüklemdir. Özne "kimse" kelimesi olumsuz yüklemle bitmelidir. İkinci cümle olumlu yüklemle bitmiştir. Düzeltmek için ikinci cümleye olumlu bir özne eklemek gerekir.

- Kimse soruları cevaplamamış, herkes bütünlemeye kalmış.

İşte birkaç örnek:

- Herkes zamanında gitmiş, otobüsü kaçırmamış. (kimse otobüsü kaçırmamış)

-Hepimiz oradan mutlu ayrıldık, üzülmedik. (hiçbirimiz üzülmedik)

- Hiç kimse beni anlamıyor, beni üzüyor. (herkes beni üzüyor)

Cümlede öznenin ifade ettiği şahıslarla yüklemin bildirdiği şahıs arasında bir uyum olmalıdır

- Çiçekleri sadece ben ve kardeşim sulamıştık. (biz)

- Sen ve annen nereye gidiyorsunuz? (siz)

- Buradan babam ve kardeşim birlikte okula gitti. (onlar)

Öznenin insan ya da başka varlıklar olması da yüklemin tekil veya çoğulluğunu etkiler. Eğer özne bitkiler, hayvanlar, cansız varlıklar ya da soyut kavramlarsa, yüklem daima tekil olur. İnsanlar çoğul özne olduğunda ise yüklem tekil veya çoğul olabilir

- Mutluluklar paylaşıldıkça artarlar. (Artar)

- Kediler fareleri kovalarlar. (kovalar)

- Ormanlar böyle yanmamalılar. (yanmamalı)
Bu mesajdan alıntı yap
kopukhasan isimli Üye şimdilik offline konumundadır

kopukhasan

Hiç Biri / Antalya

Standart
Alt 08-02-2009 #7
Önder Hocam duyarlılığınız için teşekkürler Anlatım bozuklukları
Bu mesajdan alıntı yap
Mir@l@y isimli Üye şimdilik offline konumundadır

[email protected]@y

Grafiker / İstanbul

Standart
Alt 14-04-2009 #8
Panik yaptığımda çok karıştırırım sözcükleri birbirine Anlatım bozuklukları Dün akşam kardeşimin ödevini araştırıken bu konu hakkında baya bilgi toplamıştım.Burada da okumak güzeldi.
Bu mesajdan alıntı yap
Grafek isimli Üye şimdilik offline konumundadır

Grafek(27)

Yrd. Grafiker / Diyarbakır

Standart
Alt 21-04-2009 #9
- Ailenin kilosu en ağır çocuğuydu.

Ağır kelimesi burada kilonun fazlalığını anlattığından "kilo" kelimesi fazla.
Hayır, değil.
İsterseniz bir de "kilo" kelimesini çıkararak örneklendirelim;

-Ailenin en ağır çocuğuydu. (Ağır burada mecazî anlam'da kullanılmıştır.)

Açıkçası biri bana böyle bir cümle kurduğunda, kesinlikle kiloyla ilişkilendirmem. Kişinin "Ağır başlı" demesine bile gerek kalmadan davranış bâbında anlarım. Çünkü cümlenin duruma göre başka anlamlar ifade etmesi, yani mecazî anlam söz konusudur. Bu aptallığımdan yahut Türkçe hususunda bilgisizliğimden kaynaklanmamaktadır.

Yani umarım öyledir...

Anlatım bozuklukları
Bu mesajdan alıntı yap
gulumbeyaz isimli Üye şimdilik offline konumundadır

gulumbeyaz

Öğrenci (Grafik) / Gaziantep

Standart
Alt 10-06-2009 #10
anlatım bozukluğunu süper anlatmışsınız teşekkürler
Bu mesajdan alıntı yap
Sponsor Links

Grafikerler.net Reklamları

Cevapla

Tags
anlatim, bozukluklari

Benzer Konular
Konu Konu Bilgileri Forum Cevaplar Son Mesaj
Sıradışı anlatım [Aşk] émmst Edebiyat 23 30-04-2011 20:09:59
Out of Bounds Dersi (basit anlatım) pthing Photoshop Dersleri 11 27-12-2008 01:30:40
Yıdırım Ve YAğmur (Resimli Anlatım) Nazy Photoshop 3 25-07-2008 10:12:59
Pikselleştirme ( Resimli Anlatım ) Red-Blooded Photoshop 2 11-06-2007 20:00:39

Kapat
Şifremi Unuttum?